Duisenberg kraakt lastenverlichting
Door een onzer redacteuren
AMSTERDAM, 22 APRIL. De lastenverlichting die het kabinet dit weekeind
is overeengekomen komt op een slecht moment. De economie draait al op
volle toeren en kan beter worden geremd dan gestimuleerd.
Het kabinet-Kok laat een unieke kans schieten om het begrotingstekort
verder te verlagen. Dit zegt president W. Duisenberg van De
Nederlandsche Bank in een vraaggesprek met NRC Handelsblad naar
aanleiding van het jaarverslag van de centrale bank over 1996.
Minister Zalm (Financieuml;n) toonde zich aan het begin van de middag
niet onder de indruk van de kritiek van Duisenberg. ,,We hebben wel eens
grotere lastenverlichtingen gehad'', zei hij, voorafgaand aan een lunch
met de voorzitter van het Europees Parlement in Des Indes. De
VVD-bewindsman wilde niet reageren op de opmerking van Duisenberg dat
het kabinet-Kok een unieke kans laat schieten om het tekort verder te
verlagen.
Omdat het rentebeleid van De Nederlandsche Bank is gericht op het
stabiliseren van de koers van de gulden ten opzichte van de Duitse mark
is De Nederlandsche Bank op dit moment gedwongen een beleid van lage
rentes te volgen dat nodig is voor de moeizaam herstellende Duitse
economie. De Nederlandse economie draait daarentegen op volle toeren. Nu
de handen van De Nederlandsche Bank gebonden zijn, zou het
kabinetsbeleid moeten fungeren als rem voor de economie. De
lastenverlichting van 2,3 miljard gulden komt daarom niet op een
geschikt moment, vindt Duisenberg. ,,Het komt conjunctureel slecht uit.
Ik besef terdege dat Nederland in 1998 weer naar de stembus gaat, maar
op basis van economische criteria is een lastenverlichting niet
wenselijk.''
De bankpresident wijst er op dat de prijzen weliswaar nog beperkt
stijgen, maar dat dit gebeurt in een omgeving ,,die tekenen vertoont van
monetaire uitbundigheid''. De binnenlandse geldhoeveelheid is vorig jaar
fors toegenomen, met vijftien procent, met name als gevolg van een
explosie in de kredietverlening aan particulieren. Veel van deze
kredieten betreffen hypotheken die zijn afgesloten op basis van de sterk
gestegen woningprijzen. De Nederlandsche Bank heeft volgens Duisenberg
de banksector inmiddels verzocht het rustiger aan te doen met de
kredietverlening. Die waarschuwing wordt in bancaire kringen bevestigd.
Volgens Duisenberg maakt het kabinet onvoldoende gebruik van het
,,gunstige economisch tij'' in Nederland om het begrotingstekort veel
verder te verlagen. ,,Dat is nodig in verband met de stijging van de
kosten van de vergrijzing en de gezondheidszorg. In het stabiliteitspact
dat de lidstaten van de Europese Unie overeen zijn gekomen voor het
begrotingsbeleid in de Economische en Monetaire Unie (EMU), wordt per
1999 gestreefd naar een begrotingstekort van nul, of zelfs een klein
overschot.'' Het tekort neemt volgens Duisenberg af van 2,3 procent in
1996 naar 2,2 procent dit jaar, en ook voor volgend jaar voorziet hij
dit percentage.
De werkgeversorganisatie VNO-NCW zei vanmiddag in een reactie dat een
verlaging van de lasten voor alleen werkgevers aan Duisenbergs bezwaren
tegemoet kan komen. De FNV hekelt daarentegen de ,,traditioneel
kritische somberheid'' van De Nederlandsche Bank.
