

Ajax-jeugd heeft geen tatouage op de bil






Door onze redacteur JAAP BLOEMBERGEN 


AMSTERDAM, 21 FEBR. Johan Cruijff
vroeg zich een paar maanden geleden hardop af, wat er loos was met het
veelgeroemde opleidingsinstituut van Ajax. Hij sprak openlijk zijn
twijfels uit over de kwaliteiten van de laatste lichting jeugdspelers.
Er zijn meer insiders die ongeduldig wachten op een nieuwe ster uit de
Amsterdamse gelederen. Wooter, Musampa en Melchiot, de jongelingen in de
huidige selectie, kunnen aardig voetballen, maar ze drukken geen stempel
op het eerste elftal.


Co Adriaanse is directeur opleidingen bij Ajax en verantwoordelijk voor
de doorstroming. Hij heeft de kritische geluiden ook gehoord, maar
weigert zijn pupillen af te vallen. ,,Ik kan een heel elftal opnoemen
dat sinds 1992 is doorgestoten naar het eerste. En we praten sindsdien
wel over Ajax op wereldniveau. In de tijd dat Cruijff hier trainer was,
speelde Ajax nog tegen Malmouml; en Lokomotiv Leipzig. Dan heb je het over een h
eel ander niveau. Bovendien vertrokken in
de jaren tachtig veel minder Ajacieden naar het buitenland. De
doorstroming verliep geleidelijker.''

Adriaanse wordt in de kantine van sportpark De Toekomst omringd door
enkele medewerkers. ,,Kijk eens naar Barcelona, alsof Jopie daar veel
talent heeft klaargestoomd. Hou toch op'', klinkt het met een zwaar
Amsterdamse accent. De ambivalente houding tegenover het orakel Cruijff
valt van de gezichten van de medewerkers af te lezen. Hij heeft zijn
verdiensten natuurlijk, maar hij moet niet uit zijn nek kletsen.

Adriaanse noemt De la Pena een groot talent van Barcelona, maar hekelt
tegelijkertijd diens kale schedel. ,,Wij verbieden een vreemde
haardracht niet, maar we praten het haar weer tot normale lengte.
Excentrieke jongens vallen bij onze selectiecriteria door de mand.
Volgens de huidige maatschappelijke normen zijn wij misschien ouderwets
bezig, maar ik vind het eerlijk gezegd heel normaal dat een jongen zich
netjes kleedt en geen tatoeage op zijn bil heeft.''

Robert-Jan Ravensbergen is zo'n keurige verschijning. Het haar stijlvol
achterover, etend met twee handen, antwoordend met minimaal twee
woorden. De 18-jarige verdediger behoort tot de drie jeugdspelers die in
1994 opzien baarden met de overstap van Fey
enoord naar Ajax. De haperende opleiding in Rotterdam-Zuid had niet
schrijnender aan het licht kunnen komen. ,,Ik ben nog steeds helemaal
gek van die club, slaap bij wijze van spreken nog in
een Feyenoord-pyjama'', zegt Ravensbergen. ,,Ik was alleen ontevreden over de st
udiebegeleiding en ik stond
altijd in de file en de trainingen hielden ook niet over.''

Het talent uit Katwijk krijgt deze middag een kwartier de tijd om zijn
verhaal te vertellen. Daarna moet hij studeren, zoals de strenge
voorschriften van de Ajax-docenten voorschrijven. Ravensbergen slaagde
vorig voor zijn HAVO-examen en studeert nu aan de MEAO. De meeste tijd spendeert
 hij op het voetbalveld. Hij heeft een
hoop geleerd bij Ajax. ,,Mijn looptechniek is vooruitgegaan, mijn
positiespel ook.'' Ravensbergen spreekt van een mentaliteitsverschil.
,,Feyenoord is minder afstandelijk. Ajax heeft meer branie.'' Zijn hart
gaat nog altijd uit naar Rotterdam. Hij hoopt op een gelijkspel, zondag
in de Arena.

Met de bouw van sportpark De Toekomst heeft Ajax niets aan het toeval
overgelaten. Voor 25 miljoen gulden is een modern
trainingscentrum uit de grond gestampt. De herinneringen aan het oude
jeugdhonk aan de Middenweg vervagen bij het aanschouwen van de meest
luxueuze snufjes. Geen krakkemikkige kleedkamers, geen pittoreske houten
brug, geen doorweekte velden. De voorzieningen op sportpark Voorland
lieten misschien te wensen over, het talent kwam vanzelf bovendrijven.

De Toekomst daarentegen is het Milanello van
Nederland, maar dan zonder bomen en met een snelweg op de achtergrond.
Het Ajax-complex kan zich meten met dat van AC Milan. Zes grasvelden,
een kunstgrasveld, een krachthonk, een studieruimte en een hoofdtribune
met 1.500 plaatsen. Adriaan
se is trots op het nieuwe onderkomen. ,,Je investeert in een fundament
van de club. Waarom zouden we hier een knollentuin aanleggen als je
kunstgras kunt betalen? Een perfecte techniek leer je op een perfect
veld. Nee, ik denk dat niemand terugverlangt naar die goede oude tijd.''

Adriaanse is het niet eens met de veronderstelling dat de afgelopen twee
jaar geen groot talent is doorgestroomd naar het eerste elftal. ,,Wij
gaan nog steeds uit van anderhalve speler per jaar. Door alle
blessureperikelen is een aantal jongens eerder voor de leeuwen gegooid
dan was gepland. Veel hangt af van het toeval. Als Ronaldo op het
laatste moment niet voor PSV maar voor Ajax had gekozen, was Kluivert
nooit de Kluivert met een salaris van bijna drie miljoen netto
geworden.''

Ajax zal aan de transfer van Kluivert naar AC Milan niets verdienen,
vanwege het aflopende contract van de midvoor. Door het Bosman-arrest
lijken de clubs die steunen op hun jeugdopleiding aan de verliezende
hand, maar het bestuur van Ajax weigert van zijn geloof te stappen.
Adriaanse spreekt over het unieke spelsysteem met echte buitenspelers.
Daarmee onderscheidt Ajax zich van de concurrentie. Een speler van
buiten krijgt ongetwijfeld aanpassingsproblemen. Een speler uit de eigen
kweek is opgegroeid met de Amsterdamse speelstijl.

,,Maar ons systeem valt of staat natuurlijk met een goed veld'', zegt
Adriaanse. ,,Als de grasmat in de Arena niet verbetert, kunnen we beter
de bal meteen naar voren peren. Dan heeft rondtikken geen zin meer. Het
systeem met de snelle balcirculatie kan ook tegen je gaan werken. Als
het veld niet verbetert, kunnen we beter gaan selecteren op jongens die
sterk zijn in de lucht. Dan slaan we het middenveld voortaan maar
over.''

De vraag resteert in hoeverre Ajax zijn eigen talenten weet te behouden.
Kapitaalkrachtige topclubs als AC Milan en Barcelona zouden kunnen
overgaan tot het ronselen van piepjonge Nederlandse voetballers. De
directeur opleidingen verwacht dat er in de nabije toekomst een regel
komt die zulke praktijken verbiedt. ,,Tot die tijd moeten we maar hopen
dat er geen Italiaan een flatje gaat bewonen in de Bijlmer, om elke dag
bij ons te kunnen scouten. Dan praat je over kapitaalvernietiging. In
dat geval kunnen we de tent beter sluiten.''










