Spaarzin Nederlanders neemt fors af
Door onze financieuml;le redactie 
ROTTERDAM, 7 NOV. Nederlanders hebben
in het derde kwartaal hun uitbundige spaarzin van begin dit jaar
volledig verloren. Daarentegen blijven de consumenten wel geld steken in
beleggingsfondsen, met name in fondsen die investeren in (Nederlandse)
aandelen.
Dit blijkt uit cijfers over de spaar- en beleggingsmarkt die het
Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vanmorgen heeft gepubliceerd.
In het derde kwartaal spaarden de Nederlanders per saldo (nieuwe inleg
minus opgenomen spaargeld) 400 miljoen gulden. Samen met de rente die op
de spaartegoeden werd bijgeschreven (500 miljoen gulden) is het totale
spaartegoed met 900 miljoen gulden gestegen tot 243 miljard gulden.
Daarmee is de groei van het spaartegoed dit jaar veranderd in een
scherpe daling. In het eerste kwartaal werd, mede onder invloed van de
fiscaal attractieve spaarloonregelingen, nog 5,6 miljard gulden
gespaard, in het tweede kwartaal was dat 3,2 miljard gulden. In het
vergelijkbare derde kwartaal van vorig jaar steeg het spaartegoed met
2,3 miljard gulden. Overigens werd in de eerste negen maanden nog net
zoveel gespaard als in de vergelijkbare periode vorig jaar.
Onderzoeker drs. P. van der Beek van het CBS oppert ter verklaring dat
de consumenten zich gezien de gedaalde rente afwenden van
spaarrekeningen. ,,De goede resultaten van de aandelenmarkt doen hen
wellicht overstappen naar aandelen, bijvoorbeeld naar indirecte
beleggingen via beleggingsfondsen.'' De nieuwe netto inleg in
beleggingsfondsen bedroeg volgens het CBS in het derde kwartaal 1,9
miljard gulden. Dat is even veel als in het tweede kwartaal,
 maar het drievoudige van het bedrag dat een jaar geleden, in het derde
kwartaal 1995, werd genoteerd. Het CBS heeft geen cijfers over de
bedragen die Nederlanders rechtstreeks op de effectenbeurs in aandelen
beleggen. Begin dit jaar meldde de Amsterdamse effectenbeurs een
duidelijke stijging van het aantal aandelentransacties voor rekening van
particulieren.
Over de motieven van de consument om zijn spaargedrag te wijzigen kan
Van der Beek slechts speculeren. Het CBS doet wel onderzoek naar
spaarmotieven, maar deze cijfers over het spaargedrag komen rechtstreeks
bij de banken vandaan.
Opmerkelijk bij de nieuwe inleg in beleggingsfondsen is de
belangstelling van beleggers voor fondsen die in (Nederlandse) aandelen
beleggen. Van de nieuwe netto inleg van 1,9 miljard gulden kwam 0,7
miljard gulden bij aandelenfondsen terecht, waarvan 0,4 miljard bij
beleggingsfondsen die investeren in Nederlandse aandelen.
In de eerste negen maanden was het totaal rendement van
beleggingsfondsen in Nederlandse aandelen 27 procent.
,,In 1993 en 1994 was de instroom van geld in beleggingsfondsen
gigantisch'', zegt Van der Beek. Dat geld kwam vooral terecht bij
fondsen die in obligaties en andere leningen met vaste rente belegden.
Een scherpe rentestijging begin 1994 deed de koersen van obligaties
kelderen en bezorgde de fondsen vermogensverliezen. Dat leidde ertoe dat
consumenten ,,beleggingsfondsen moe'' raakten, zo bleek uit het latere
opdrogen van de nieuwe inleg bij de fondsen. 
