Nobelprijs Vrede naar Oost-Timor
OSLO, 11 OKT. De Nobelprijs voor de vrede 1996 is vandaag toegekend aan
twee voorvechters voor zelfbeschikkingsrecht van Oost-Timor, de
rooms-katholieke bisschop Carlos Filipe Ximenes Belo en Joseacute;
Ramos Horta, een leider van de Oosttimorese onafhankelijkheidsbeweging
tegen Indonesieuml;.
Bisschop Belo (48) is volgens het Nobelcomiteacute; in Oslo ,,de meest
vooraanstaande vertegenwoordiger van het volk van Oost-Timor''. De
vijftiger Ramos Horta ,,is sinds 1975 de leidende internationale
woordvoerder geweest voor de zaak van Oost-Timor''. Zij delen de prijs
van 1,12 miljoen dollar, die 10 december wordt uitgereikt, ,,voor hun
werk voor een rechtvaardige en vreedzame oplossing van het conflict in
Oost-Timor'', aldus het Nobelcomiteacute;  in een in Oslo uitgegeven
verklaring. ,,Door deze prijs toe te kennen hopen we bij te dragen tot
een diplomatieke oplossing van het conflict'', legde de voorzitter van
het Nobelcomiteacute;, Francis Sejersted, op een persconferentie uit.
,,Dit dreigde een vergeten conflict te worden, en we wilden bijdragen
aan behoud van de vaart (in het zoeken naar een vreedzame oplossing).''
Hij erkende echter het risico dat de toekenning van de prijs tot
verharding van de Indonesische houding leidt.
In een eerste reactie heeft Jakarta zich ,,geschokt'' getoond door de
toekenning van de Nobelprijs aan Ramos Horta en bisschop Belo. ,,Ik
begrijp niet volgens welke criteria ze hen hebben gekozen'', aldus
staatsminister Murdiono, een naaste adviseur van president Soeharto.
Soeharto brengt dinsdag volgens plan een bezoek aan Oost-Timor. Het
overwegend katholieke Oost-Timor, een vroegere kolonie van Portugal, werd in 197
5 door het islamitische Indonesieuml;
geannexeerd, een stap die door de internationale gemeenschap overigens
nooit is geaccepteerd. In zijn ongebruikelijk harde verklaring sprak het
Nobelcomiteacute;  van ,,de systematische onderdrukking'' door
Indonesieuml; van het Oosttimorese volk sindsdien. ,,In de
daaropvolgende jaren is naar schatting een derde van de bevolking van
Oost-Timor gestorven als gevolg van hongersnood,
epidemieeuml;n, oorlog en terreur''.
Ramos Horta ontving het nieuws ,,met een mengeling van vreugde en
droefheid''. ,,Het winnende duo hadden moeten zijn Mgr Belo en Xanana
Gusmao, de leider van Oost-Timor.'' Gusmao is de leider van de
Oosttimorese verzetsbeweging FRETILIN  en zit in een Indonesische
gevangenis vast. Bisschop Belo was niet onmiddellijk bereikbaar. De
Portugese president, Jorge Sampaio, verwelkomde het nieuws als
,,weerspiegeling van hun onvermoeibare werk ten dienste van de rechten
van de mensen en de vrede in het gebied''. Ook op het Vaticaan werd de
bekendmaking met grote tevredenheid ontvangen. (Reuter, AFP, AP)
