Europa eens over stabiliteit van euro
Door onze redacteur MAARTEN SCHINKEL 
DUBLIN, 23 SEPT. De Economische en
Monetaire Unie (EMU) is een stap dichterbij gekomen, nadat de ministers
van Financieuml;n en centrale-bankpresidenten van de EU-lidstaten in
grote lijnen akkoord zijn gegaan met twee maatregelen die de stabiliteit
van de muntunie moeten waarborgen.
Dat is de uitkomst van informeel overleg dat de bewindslieden dit
weekeinde in het Ierse Dublin hebben gevoerd. Zij werden het eens over
een nieuw Europees Monetair Stelsel (EMS-2), waarin de verhouding wordt
geregeld tussen de euro, de gemeenschappelijke munt van de landen die in
1999 tot de muntunie toetreden, en de valuta's van de landen die dan nog
niet meedoen. Het EMS-2 moet al te grote wisselkoersfluctuaties tussen
euro en de andere valuta's voorkomen.
[De Italiaanse premier, Prodi, bezoekt vandaag Den Haag om begrip en
steun te vragen voor directe deelname van zijn land aan de EMU, ook al
voldoet Italieuml; niet aan alle criteria. In een vraaggesprek met NRC
Handelsblad wijst hij op de vooruitgang die is geboekt bij het saneren
van de overheidsfinancieuml;n.] In Dublin schaarden de Europese landen
zich ook achter een stabiliteitspact met een automatisch stelsel van
boetes, om de interne stabiliteit van de muntunie te verankeren. Om te
kunnen toetreden tot de muntunie moeten EU-lidstaten in 1997 voldoen aan
vijf criteria voor de overheidsfinancieuml;n en financi&euml;le
stabiliteit, waaronder in principe een begrotingstekort van niet meer
dan 3 procent. In het stabiliteitspact verplichten aan de EMU
deelnemende landen zich dat zij ook na toetreding tot de muntunie hun
begroting op orde zullen houden. Overschrijdt een EMU-lidstaat na 1999
het maximum-begrotingstekort van 3 procent, en treedt binnen een
vastgestelde termijn geen verbetering op, dan zal die lidstaat een
omvangrijk bedrag renteloos moeten stallen op een rekening bij de EU.
Als ook daarna het tekort niet wordt teruggedrongen, wordt het deposito
na een jaar omgezet in een boete. Bij de discussie over de lengte van de
termijn tussen een tekort-overschrijding en de sancties en de hoogte van
de boete werd wel vooruitgang geboekt, maar er is nog geen akkoord. Dat
geldt ook voor de definitie van ,,
uitzonderlijke en tijdelijke'' omstandigheden die dispensatie kunnen
geven. De Ierse minister van Financieuml;n, Ruairi Quinn, zei een
akkoord te verwachten op de Europese top van regeringsleiders eind dit
jaar in Dublin. De juridische verankering van de euro, die belangrijk is
voor de verandering van contractuele verplichtingen in nu nog nationale
valuta's naar veplichtingen in euro's, zal grotendeels urgent worden
geregeld bij het 'kapstok'-artikel 235 van het Verdrag van Maastricht.
Ook de omzetting van de huidige ecu in de euro, tegen een koers van 1 op
1, en de afronding van die omzetting worden urgent geregeld.
Om omzetverlies bij benzinepompen in de grensstreek tegen te gaan heeft
minister Zalm met zijn Duitse collega Waigel gesproken over de
mogelijkheid van een verhoging van de brandstofaccijns in Duitsland, in
navolging van de accijnsverhoging die het kabinet doorvoert. Belgieuml;
zal waarschijnlijk een accijnsverhoging doorvoeren van een zelfde orde
van grootte als die in Nederland.
Van de Benelux-landen, Duitsland, Frankrijk, Oostenrijk en Ierland wordt
verwacht dat zij de eerste groep EMU-deelnemers vormen in 1999.
