Komende zaterdag 15de Elfstedentocht
Door onze correspondent 
LEEUWARDEN, 2 JAN. It sil heve! De Elfstedentocht wordt zaterdag voor de vijftie
nde keer gereden. Vanmorgen
sprak voorzitter H. Kroes van de Friesche Vereniging Elf Steden de
verlossende woorden: ,,It giet oan'', het gaat door.
Voorzitter Kroes kondigde gisteren al aan dat de tocht zou doorgaan,
maar een datum werd toen nog niet genoemd. Kroes verklaarde vanmorgen op
een persconferentie in Leeuwarden dat verder uitstel niet verantwoord
is, omdat zondag en maandag temperaturen boven nul worden verwacht.
,,Als we nu niet besloten hadden zaterdag te rijden, hadden we pas eind
volgende week weer een kans gehad. Komende week zal de voorspelde
ijsaangroei afnemen.''
Het bestuur heeft voor het eerst het noodscenario gebruikt om binnen 36
uur een tocht uit te schrijven. Die mogelijkheid werd vorig jaar
ingevoerd. De rijders - 250 wedstrijdrijders en 16.000 toerrijders -
starten in twee tenten bij het Frisian Expo Centre in Leeuwarden. De
inschrijving is in de naastgelegen Evenementenhal.
Sneek is het zwakste punt in de 200 kilometer lange monstertocht: de
toerrijders zullen er op vijf plaatsen moeten klunen, de
wedstrijdrijders op twee plaatsen. Het kan zijn dat bussen worden
ingezet om de toerrijders om Sneek heen te loodsen. Mogelijk moeten ze
de schaatsen uitdoen en enkele kilometers lopen op meegenomen gympen of
sokken. In dat geval geeft het bestuur hun daar volgens de reglementen
aparte toestemming voor, aldus wedstrijdleider G. van den Ham.
Bij het andere knelpunt, Bartlehiem, is de ijsvloer na
vannacht voldoende aangegroeid van tien naar veertien centimeter.
Rayonhoofd S. Velstra vond een tocht gisteren te riskant, maar gaf
vanmorgen volmondig toestemming. Harlingen telt vermoedelijk een aantal
kluunplaatsen bij bruggen. In Harlingen en Sneek groeide het ijs ondanks
de strenge vorst van de afgelopen twee dagen niet voldoende aan.
Het ijs op de route is gemiddeld tussen de vijftien en zeventien
centimeter en van goede kwaliteit. Vanmiddag komt het bestuur opnieuw
bijeen met de rayonhoofden. In Sneek werden vanmorgen twee eendenwakken
met behulp van ijstransplantatie dicht gemaakt. Bij de start (om 5.30
uur) bij de Zwettehaven ligt een ijsvloer van 14-17 centimeter. Direct
erna ontmoeten de schaatsers twee kleine knelpunten bij bruggen. Bij de
brug over de Boksumerdam is het ijs nog zwak.
Prins Willem-Alexander rijdt dit jaar niet mee. In 1986 voltooide hij de
tocht onder de naam W.A. van Buren. De kroonprins verblijft volgens de
Rijksvoorlichtingsdienst ,,in Afrika'', waar hij aanwezig zal zijn bij
het diamanten huwelijksfeest van zijn grootouders, prinses Juliana en
prins Bernhard.
Het werd de laatste dagen duidelijk dat het Elfsteden-bestuur de tocht
niet door zijn vingers wilde laten glippen. Dat gebeurde vorig jaar toen
de Tocht der Tochten op vrijdag 9 februari verreden had kunnen worden.
Achteraf, want het bestuur kon voorafgaand het besluit niet nemen: de
ijsvloer was toen niet op de gewenste sterkte en er werd dooi voorspeld.
Het ging echter streng vriezen en voorzitter H. Kroes voelde zich die
negende triest en opgelaten.
Kroes: ,,Je kunt het niet voor je uit blijven schuiven. De tocht komt
er, we weten alleen nog niet wanneer.'' Gisteren meldde Kroes dat het
bestuur begon met de voorbereidingen, om op tijd klaar te kunnen zijn.
Daarmee kiest het bestuur voor een nieuwe benadering. In andere
Elfstedenjaren werd de datum bekend gemaakt, op het moment dat de tocht
doorging. Er werd gewacht tot overal voldoende ijs lag. Nu wordt
geanticipeerd op de vorst. Het Medisch Centrum Leeuwarden, het MCL,
heeft de draaiboeken van vorig jaar uit de kast gehaald. Er komt een
speciaal crisiscentrum waar artsen en verplegend personeel de
slachtoffers zullen registreren en helpen. Het ziekenhuis verwacht dat
de nacht voor de Elfstedentocht de meeste problemen met zich mee zal
brengen. In Leeuwarden komen dan in de barre koude veel feestvierders
aan die dan de nodige drukte zullen veroorzaken. De combinatie alcohol
en kou kan voor werk in het ziekenhuis zorgen. Op de dag zelf verwacht
woordvoerder F. Mostert dat de toerrijders vooral binnenkomen met
bevriezings- en onderkoelingsverschijnselen.
PTT-Telecom verwacht dat 25 procent van de deelnemers aan de
Elfstedentocht zijn of haar zaktelefoon bij zich zal hebben. Het bedrijf
zet mede daarom vijf extra steunzenders op om het mobiele netwerk te
versterken. Ook zorgt de PTT voor ongeveer vijftig extra telefooncellen
in de hele provincie. Bij de finish op de Bonkevaart en op andere punten
in de route komen speciale verbindingslijnen.
De Oldambtrit, een van de schaatsklassiekers op natuurijs, gaat morgen
niet door. De organisatie acht de kwaliteit van het ijs in de buurt van
Scheemda, waar start en finish van de race over 100 kilometer is, nog
onvoldoende voor een dergelijk evenement. Bovendien heeft de
polderbemaling voor aantasting van de zijkanten van het ijs gezorgd. De
organisatie zoekt nog naar een nieuwe datum.  
Elfsteden-site is http://www.knmi.nl/ .
