


Succes in Singapore





KINDERARBEID EN COMPUTERS vormen de uitersten van de hedendaagse
mondiale economie. In ongezonde werkplaatsen, mijnen of ateliers
verrichten Derde-Wereldkinderen het smerigste werk. Veel goedkope
goederen op de wereldmarkt zijn geproduceerd onder mensonterende
omstandigheden. Soms met slavenarbeid in werkkampen, zoals de beruchte
'loagai', de Chinese strafkampen. Aan de andere kant vormt de
informatie-technologie van computers, telecommunicatie en elektronica de
opwindende, snelst groeiende sector van de wereldwijde economie.


De gemeenschappelijke noemer is dat kinderarbeid en
informatie-technologie goederen en diensten opleveren die internationaal
worden verhandeld. En over deze handel gaat de WTO, de
Wereldhandelsorganisatie die twee jaar geleden is voortgekomen uit de
GATT (het Algemeen akkoord voor tarieven en handel). Deze week hield de
WTO in Singapore haar eerste ministerieuml;le conferentie.

De WTO-bijeenkomst in Singapore is met een voor alle 125 lidstaten
aanvaardbaar compromis afgesloten. Dit is op zichzelf al een prestatie,
want de standpunten van landen als India met zijn gesloten economie en
allergie voor buitenlandse bemoeienis aan de ene kant en de Verenigde
Staten met hun agressieve handelspolitiek en morele boodschap anderzijds
lagen ver uiteen. Arme en rijke landen, handelsblokken zoals de Europese
Unie en opkomende handelsmogendheden hebben een basis gelegd voor een
stelsel van wereldwijde vrijhandel in de 21ste eeuw. Daarmee zullen de
voordelen van vrije internationale handel, in de vorm van toenemende
materieuml;le welvaart, zich de komende decennia verder kunnen
verbreiden.

EEN GEZAGHEBBENDE WTO is van belang om de liberalisatie van de
wereldhandel in te bedden in internationale regels en voorschriften
waarmee de lidstaten hebben ingestemd - en waaraan ze kunnen worden
gehouden. Hierin verschilt de WTO van de oude GATT, dat slechts beperkte
mogelijkheden had om naleving van uitspraken in handelsgeschillen af te
dwingen. Landen als China en de republieken van de voormalige
Sovjet-Unie moeten zo snel mogelijk tot de WTO worden toegelaten opdat
zij in een internationaal forum op hun handelsgedrag kunnen worden
aangesproken.

Het gezag van de wereldhandelsorganisatie is versterkt door de akkoorden
die in Singapore zijn bereikt. De wereldwijde handel in
informatie-technologie (IT) zal een sterke stimulans krijgen wanneer,
zoals overeengekomen, in het jaar 2000 de douanetarieven op computers,
software en telecommunicatie-apparatuur worden afgeschaft. De
IT-exporterende landen (de Verenigde Staten en de Aziatische 'tijgers')
kunnen rekenen op grotere afzetmarkten, de consumenten in importerende
landen (zoals de Europese Unie) zullen van lagere prijzen profiteren.
Informatie-technologie is de snelst groeiende economische sector in de
wereld en heeft wat volume betreft inmiddels de landbouwsector, waarover
in de laatste handelsronde een moeizaam akkoord werd bereikt,
overvleugeld.

Op Europese aandrang is de consumentenelektronica van het akkoord
uitgezonderd. Het is een aanwijzing dat het protectionistische sentiment
in de Europese Unie - met haar bedreigde industrie van
consumentenelektronica - nog altijd groot is. Aan de andere kant opent
het IT-akkoord de weg naar wereldwijde handelsakkoorden over
telecommunicatie, de financieuml;le sector, overheidsaanbestedingen en
scheepvaart.

HET VERBAND tussen internationale handel en arbeidsomstandigheden vormde
politiek en publicitair het gevoeligste onderwerp op de WTO-vergadering
in Singapore. Hier stonden enkele ontwikkelingslanden en
geiuml;ndustrialiseerde landen in een ouderwetse
noord-zuidtegenstelling tegenover elkaar. De industrielanden verweten de
arme landen dat ze met lage lonen, slechte arbeidsomstandigheden en
kinderarbeid oneigenlijk concurreren; de arme landen beweerden dat
goedkope arbeid een onderdeel van hun concurrentievoordeel is. Eisen
voor sociale minimumnormen zijn in hun ogen niets anders dan uitingen
van protectionisme van de industrielanden tegen goedkope importen uit
ontwikkelingslanden.

Deze tegenstelling is voor het moment diplomatiek opgelost, maar zij is
niet opgeheven. In Singapore zijn de standpunten niet verder
geiuml;deologiseerd. De industrielanden moeten duidelijker maken dat
het ze niet om protectionisme te doen is en de ontwikkelingslanden die
ruimte voor hun eigen sociale beleid opeisen, zullen zich een grotere
inspanning moeten getroosten om uitwassen te bestrijden.

Het verbindende element is de internationale handel: handel schept
welvaart en welvaart vertaalt zich uiteindelijk in betere
levensomstandigheden. Op de binnenlandse verdeling van de welvaart kan
de WTO niet toezien, maar zij kan wel bevorderen dat landen maximaal van
hun handelsmogelijkheden gebruikmaken.












