China's proef
VERONTWAARDIGING HEEFT zich van de meeste landen meester gemaakt naar  aanleidin
g van China's ondergrondse kernproef afgelopen zaterdag. De proef  komt kort voo
r de afronding van een allesomvattend internationaal verbod op  nucleaire explos
ies voor onderzoeksdoeleinden. China, het jongste lid van de  club van atomaire 
have's, tracht zijn technologie te vervolmaken voor het  plaatsen van meer dan e
en atoomkop per raket. Voor dit doel zal het  vermoedelijk nog een proef nemen.
 De kritische reacties van de andere nucleaire staten hebben een formeel  karakt
er, evenals dat het geval was met de vorig jaar begonnen en inmiddels  afgeronde
 reeks Franse experimenten. China is een erkende kernwapenstaat die  bovendien b
ereid blijkt zich aan de regels van het spel te houden. Er zijn  weliswaar aanwi
jzingen dat het er soms een eigen interpretatie van die regels  op nahoudt, maar
 dat heeft niet geleid tot een veroordelende consensus onder  de andere atoommog
endheden. Slechts de Amerikanen zitten de Chinezen wat dit  betreft wat dichter 
op de huid. Overigens staan de relaties tussen de VS en  China op het moment mee
r onder druk door de kwestie van de schending van het  intellectuele eigendom da
n door China's export van vrede-ondermijnende zaken  naar landen als Iran. 
 
DE CHINEZEN ZIJN duidelijk achterblijvers op het terrein van de nucleaire  wapen
technologie, zoals alleen al blijkt uit het aantal kernproeven dat zij  hebben g
enomen. Voor Amerika staat het totaal op 1.030, voor de Sovjet-Unie op  715, voo
r Groot-Brittannieuml; op 45, voor Frankrijk op 198 , voor China op 44 en  voor 
India op 1. Maar dit rechtvaardigt op zichzelf niet China's verdediging  van de 
jongste kernproef. Zo bekeken zou iedere kernwapenstaat door kunnen  gaan met he
t doen van experimenten tot het niveau van de Amerikanen is  bereikt. De gedacht
e van de niet-verbreiding van kernwapens en van het  stabiliseren en verminderen
 van de bestaande arsenalen gaat nu juist uit van  een discriminerende werkelijk
heid. Voorsprongen en achterstanden zijn  verdisconteerd in de gezochte algemene
 rem op het bezit van atoomwapens. 
 
Tegen de achtergrond van de internationale voornemens is de kritiek op Pekings  
proef gerechtvaardigd. Maar belangrijker is dat ook China zich bij het  internat
ionale verbod wil aansluiten. Het is een niet onbekend verschijnsel  dat kort vo
or er iets wordt verboden, sommigen nog iets van de buit proberen  binnen te hal
en. Dat hebben de Fransen gedaan, en nu dus de Chinezen. De drang  om in de eind
sprint op de voorhoede in te lopen verandert intussen weinig aan  de bestaande m
achtsverhoudingen. Die liggen straks, als de handtekeningen  onder het voorberei
de akkoord eenmaal zijn gezet, voor afzienbare tijd vast.
